LGS tercih döneminde bütün dikkat genellikle “Hangi liseyi kazanacağım?” sorusuna çevriliyor. Oysa yerleştirme sonuçları açıklandıktan sonra da öğrenciler ve veliler için önemli bir süreç devam ediyor: nakil.
Çünkü bazı öğrenciler istedikleri okula yerleşemeyebiliyor. Bazıları ise bir liseye yerleşmesine rağmen daha çok istediği başka bir okulda boş kontenjan oluşmasını bekleyebiliyor. Bu noktada akla aynı sorular geliyor:
“LGS nakil nasıl yapılır?”
“Yerleştiğim liseyi değiştirebilir miyim?”
“Nakilde başka bir liseyi tercih edebilir miyim?”
Kısacası, yerleştirme sonucunun öğrencinin lise hayatıyla ilgili bütün seçenekleri kapattığını düşünmemek gerekiyor.
Önemli not: Nakil tarihleri, tercih sayıları ve başvuru kuralları her yıl yayımlanan güncel takvime göre değişebilir. Bu nedenle aşağıdaki bilgiler sürecin genel mantığını anlatmaktadır.
LGS’de Nakil Nedir?
Nakil, öğrencinin yerleştirme sonucundan sonra başka bir ortaöğretim kurumuna geçmek amacıyla yeniden tercih yapmasıdır.
Burada önemli olan nokta şu:
Nakil, “ilk tercihler olmadı, her şeyi baştan yapıyoruz” anlamına gelmez.
Nakil döneminde öğrencinin karşısına o dönemdeki boş kontenjanlar ve ilgili yerleştirme kuralları çıkar.
Bu nedenle ilk yerleştirmede istediği okula giremeyen bir öğrenci için nakil dönemi yeni bir fırsat olabilir.
Aynı şekilde bir okula yerleştiği halde başka bir okulu daha fazla isteyen öğrenci de ilgili şartları sağladığı sürece nakil dönemlerini değerlendirebilir.
LGS Nakil Nasıl Yapılır?
LGS nakil nasıl yapılır? sorusunun cevabı aslında birkaç temel adımdan oluşuyor.
Öncelikle öğrencinin mevcut yerleştirme durumunu ve nakil döneminde tercih edebileceği okulları kontrol etmesi gerekir.
Ardından:
- Boş kontenjanlar incelenir.
- Öğrencinin puanı ve yerleştirme durumu değerlendirilir.
- İstenilen okullar arasından uygun tercihler belirlenir.
- Nakil başvurusu ilgili sistem üzerinden gerçekleştirilir.
- Başvurunun onaylanıp tamamlandığı kontrol edilir.
- Nakil sonuçları açıklandıktan sonra yeni yerleştirme durumu takip edilir.
Burada en sık yapılan hata, “Bir okulda boş kontenjan varsa kesinlikle girerim.” diye düşünmektir.
Boş kontenjan olması tek başına yeterli değildir.
Öğrencinin yerleştirme puanı, okulun öğrenci alma biçimi, diğer öğrencilerin tercihleri ve o dönem uygulanan yerleştirme kuralları da sonucu etkileyebilir.
Yerleştiğim Liseyi Değiştirebilir miyim?
Evet, yerleştirildiğiniz okuldan başka bir okula geçmek bazı durumlarda mümkün olabilir.
Ancak burada çok önemli bir ayrım var.
Öğrencinin “Bu okulu beğenmedim, başka okula geçmek istiyorum.” demesi tek başına yeterli değildir.
Başvurulabilecek okulun:
- uygun bir kontenjanının bulunması,
- öğrencinin ilgili şartları karşılaması,
- nakil döneminin açık olması,
- o yıl geçerli olan yerleştirme kurallarının sağlanması
gibi şartlar söz konusu olabilir.
Bu nedenle nakil sürecinde yalnızca okulun taban puanına bakmak doğru değildir.
LGS Nakilde Boş Kontenjan Neden Önemli?
Nakil dönemlerinin en önemli konularından biri boş kontenjan.
Çünkü ilk yerleştirmeden sonra bazı okullarda öğrencilerin farklı tercihler yapması veya kayıt süreçlerinin değişmesi nedeniyle kontenjan durumu değişebilir.
Bu yüzden ilk tercih döneminde hazırlanan listeyle nakil döneminde hazırlanacak liste aynı olmayabilir.
Örneğin bir öğrenci ilk yerleştirmede A Lisesi’ne yerleşmiş olsun.
Ancak öğrencinin asıl istediği B Lisesi olsun.
İlk yerleştirmede B Lisesi’nde uygun kontenjan bulunmadığı için bu okul tercih edilememiş olabilir. Daha sonraki süreçte kontenjan oluşursa öğrenci, o dönemin kurallarına göre B Lisesi için nakil başvurusu yapabilir.
Bu nedenle nakil döneminde güncel kontenjan durumunu kontrol etmek, tercih yapmanın en önemli adımlarından biridir.
Nakilde Sadece Puanı Yüksek Okulları Yazmak Doğru mu?
Hayır.
Bu konuda da ilk tercih dönemindeki hataların benzeri yapılabiliyor.
Bazı veliler:
“Madem nakil hakkımız var, en yüksek puanlı okulları yazalım.”
diye düşünüyor.
Fakat tercih listesini yalnızca okulun puanına göre oluşturmak doğru bir yaklaşım değil.
Bir okulun puanının yüksek olması, o okulun her öğrenci için daha iyi bir tercih olduğu anlamına gelmez.
Ulaşım, okulun eğitim yapısı, öğrencinin beklentileri, okul türü ve öğrencinin gerçekten o okulda okumak isteyip istemediği de değerlendirilmelidir.
Daha önce hazırladığımız LGS’de Tercih Sırası Önemli mi? Lise Tercihi Nasıl Sıralanmalı?yazısındaki temel yaklaşım burada da geçerlidir:
Tercih listesi öğrencinin gerçekten gitmek istediği okullardan oluşmalıdır.
“Puanım Yetiyor” Demek Nakilde Yeterli mi?
Bu da önemli bir yanılgı.
Bir öğrencinin puanı bir okulun geçmiş yıl puanına yakın olabilir. Ancak bu durum o öğrencinin kesin olarak o okula yerleşeceği anlamına gelmez.
Çünkü taban puanlar sabit değildir.
Bir okulun önceki yıl oluşan puanı, o yıl o okula yerleşen son öğrencinin durumunu gösterir. Yeni yerleştirme döneminde öğrencilerin tercihleri ve kontenjanlar değiştiğinde sonuç da değişebilir.
Bu nedenle:
“Geçen yıl 450 puanla aldı, benim puanım 452. Kesin girerim.”
şeklinde düşünmek doğru değildir.
Geçmiş yılların verileri yol gösterici olabilir ama garanti anlamına gelmez.
Burada yüzdelik dilim de mutlaka dikkate alınmalıdır.
Bu konuda ayrıntılı bilgi için:
[LGS’de Yüzdelik Dilim Nedir? Puan mı, Yüzdelik Dilim mi Daha Önemli?]
yazımıza da bakılabilir.
İlk Yerleştirmede Bir Okula Yerleşemeyen Öğrenci Ne Yapmalı?
İlk yerleştirmede hiçbir okula yerleşemeyen öğrenciler açısından nakil süreci daha da önemlidir.
Bu durumda panik yapmak yerine önce mevcut seçenekler sakin biçimde değerlendirilmelidir.
Özellikle:
- Hangi okullarda boş kontenjan var?
- Öğrencinin puanı ve yüzdelik dilimi nasıl?
- Hangi okul türleri tercih edilebilir?
- Ulaşım açısından hangi okullar gerçekçi?
- Öğrenci gerçekten hangi okula gitmek istiyor?
soruları cevaplanmalıdır.
Burada amaç “bir yere girmek” değil, öğrencinin koşullarına uygun mümkün olan en iyi seçeneği bulmaktır.
Nakil Tercihi Yaparken Nelere Dikkat Edilmeli?
Nakil döneminde hızlı karar vermek yerine şu kontrol listesini kullanmak faydalı olabilir:
1. Önce mevcut durumu öğrenin
Öğrencinin hangi okula yerleştiğini ve mevcut kayıt durumunu net olarak bilin.
2. Boş kontenjanları kontrol edin
Tercih yapmadan önce gerçekten başvurulabilecek okulları belirleyin.
3. Sadece puana bakmayın
Okulun yüzdelik dilimi, okul türü, ulaşım şartları ve öğrencinin beklentileri de değerlendirilmelidir.
4. Öğrencinin fikrini mutlaka alın
Lise hayatını geçirecek kişi öğrenci.
Bu nedenle tercih listesi hazırlanırken öğrencinin “Ben bu okulda okumak ister miyim?” sorusuna vereceği cevap önemlidir.
5. Sırf daha yüksek puanlı diye okul değiştirmeyin
Bir okulun puanının daha yüksek olması, mevcut okuldan mutlaka daha iyi olduğu anlamına gelmez.
6. Başvuru tamamlandı mı kontrol edin
Tercihleri hazırlamak kadar başvurunun doğru şekilde tamamlandığından emin olmak da önemlidir.
Nakil Sonucunda Okul Değişirse Ne Olur?
Nakil sonucunda öğrencinin başka bir okula yerleştirilmesi halinde kayıt durumu yeni yerleştirmeye göre güncellenir.
Fakat burada önemli bir nokta var:
Nakil başvurusu yapmadan önce “Bu okul çıkarsa gerçekten gitmek istiyor muyuz?” sorusunu mutlaka sorun.
Çünkü tercih listesine sadece “belki çıkar” düşüncesiyle bir okul eklemek doğru değildir.
Bir okula gerçekten gitmek istemiyorsanız, sırf puanı yüksek olduğu için listenize eklemek yerine daha uygun seçeneklere odaklanmak çok daha sağlıklı olabilir.
LGS Nakil Sürecinde En Büyük Hata: Acele Etmek
LGS tercih döneminin stresi bittikten sonra nakil döneminde bazı veliler daha büyük bir telaşa kapılabiliyor.
“Bir an önce okul değiştirelim.”
“Bu fırsat kaçmasın.”
“Boş kontenjan varmış, hemen yazalım.”
gibi düşüncelerle karar vermek kolay.
Oysa lise seçimi öğrencinin birkaç yılını etkileyecek önemli bir karar.
Bu nedenle nakil döneminde de ilk tercih dönemindeki gibi puan + yüzdelik dilim + okul + ulaşım + öğrencinin isteği birlikte değerlendirilmelidir.
Bir okulda boş kontenjan olması, o okulun mutlaka tercih edilmesi gerektiği anlamına gelmez.
Laas Akademi’nin Bakış Açısı
Laas Akademi olarak lise tercih ve nakil sürecinin yalnızca puan üzerinden değerlendirilmemesi gerektiğini düşünüyoruz.
Bir öğrencinin başarılı olması kadar, kendisi için doğru eğitim ortamında bulunması da önemlidir.
Bu nedenle “puanım hangi okula yetiyor?” sorusunun yanında;
“Çocuğum hangi okulda daha mutlu, daha üretken ve daha başarılı olabilir?”
sorusunun da sorulması gerektiğine inanıyoruz.
Nakil sürecini bir yarış gibi görmek yerine, öğrencinin mevcut seçeneklerini yeniden değerlendirdiği ikinci bir karar aşaması olarak ele almak daha sağlıklı olacaktır.
Özellikle tercih dönemlerinde olduğu gibi nakil dönemlerinde de öğrencinin yüzdelik dilimi, okulun özellikleri, ulaşım koşulları ve öğrencinin kendi beklentileri birlikte değerlendirilmelidir.
Çünkü doğru lise yalnızca puanla seçilen lise değildir.
LGS nakil nasıl yapılır büyük sorunun çözümü
LGS nakil nasıl yapılır? sorusunun tek bir cümlelik cevabı yok. Çünkü nakil sürecindeki şartlar, tarihler ve tercih kuralları ilgili yılın uygulamalarına göre değişebilir.
Ancak değişmeyen temel yaklaşım şudur:
Boş kontenjanı kontrol edin, öğrencinin puanını ve yüzdelik dilimini değerlendirin, okulun gerçekten istenip istenmediğine bakın ve kararınızı aceleyle vermeyin.